Betekent de ‘dood’ van romcoms ook de dood van ons datinggedrag?
De early 2000s romcoms hebben een speciaal plekje in mijn hart. Of je het nou hebt over When Harry Met Sally, You’ve Got Mail of Notting Hill – ik kan ze elke dag wel kijken. En dat is eigenlijk niet zo gek, als je bedenkt dat die films ons hebben grootgebracht, maar ergens onderweg zijn we die lessen kwijtgeraakt. De magie is weg uit de moderne romantische films. De bioscoop maakte plaats voor datingapps, en in plaats van Hugh Grant krijgen we nu “hey, ben je nog wakker?” om half één ’s nachts. Is dat toeval? I think not. En Reese Witherspoon ook niet: volgens haar leerden rom-coms ons vroeger hoe liefde werkt. Zonder die films zijn we de regels een beetje vergeten. Dus dat roept de vraag op: betekent de dood van rom-coms ook de dood van ons datinggedrag?
Wat wij leerden van 2000s rom-coms
Ja, lieve mensen. Ik ben bang dat het toch echt zo is. En nee, dit heeft niks te maken met mijn nostalgische gevoelens naar klassieke rom-coms. Het is gewoon een feit dat de meeste nieuwe varianten niet tippen aan het origineel. Hier weet Reese alles van. Zij speelde in films als Legally Blonde, Sweet Home Alabama en Four Christmases, dus ja, zij weet echt waar ze het over heeft. Haar woorden in de podcast met Dax Shepard zette mij aan het denken: “Je weet wel, hoe er de laatste tijd steeds minder rom-coms worden gemaakt? En dan niet alleen films, maar ook series. Die series die je keek toen je 11, 12 of 13 was, waardoor je ging fantaseren over daten en leerde hoe dat werkt.” Waarom dat zo is? Volgens Reese omdat we rom-coms ‘cringey’ zijn gaan vinden. Op een dag besloot de planeet aarde dat we geen zoetsappige liefdesverhalen meer wilden. Alles moest realistisch en we moesten stoppen met alles te romantiseren. Dat betekende ook het einde van onze liefdeslessen: “Eigenlijk leerden we juist van die films de sociale dynamiek van liefde. Van Tom Hanks en Meg Ryan leerden we hoe dat spel gespeeld wordt.”
En daar heeft ze helemaal gelijk in. Rom-coms leerden ons timing, kwetsbaarheid en lef. How To Lose a Guy in 10 Days liet zien hoe ver je kunt gaan voor aandacht – en wanneer je écht te ver gaat. The Holiday vertelde dat het oké is om even alles los te laten en jezelf te durven zijn. Bridget Jones leerde ons dat je je hart mag volgen, zelfs als je mascara uitloopt. Al die films leerden ons hoe je níet overkomt als een wanhopige tiener, hoe je moet flirten, ruzie maken en het negentig minuten later weer goedmaakt. En die lessen zie je echt nergens meer terug in de meeste gloednieuwe producties.
Weten wij (en vooral jongeren) wel hoe het moet zonder deze lessen?
Ik kan mij voorstellen dat je als 12-jarige niet zomaar uit jezelf een oude rom-com opzet. Waarom While You Were Sleeping kijken als je ook de nieuwste Marvel-film kunt zien? Als kind heb je nog helemaal geen zin in al die verliefde koppen. Maar dat betekent wel dat je als tiener amper leert hoe je moet daten. In een tijd van supersnelle TikTok-filmpjes en porno (ja, tieners kijken dit echt) weten pubers vaak niet meer waar het echt om draait. Mannen als Andrew Tate verkondigen dat de vrouw onderdanig is en leren jonge jongens gekke, egocentrische en misogynistische dingen. Natuurlijk hebben jongeren tegenwoordig alle middelen om wél te leren hoe het hoort. Bijna alle oude films – en genoeg educatieve bronnen – zijn online te vinden, maar daar gaan ze meestal niet naar zoeken. Ze willen een snelle fix: “Dit is hoe je moet daten” en klaar.
En wat is daarvan het resultaat? Een datingcultuur waarin ghosting, breadcrumbing en “situationships” normaal zijn. Niemand heeft meer geduld voor een slow burn-relatie waarin mensen maanden doen over elkaar leren kennen. Iedereen wil instant liefde, of in ieder geval instant dopamine. Swipe, match, ghost, repeat. De romantische vaardigheden die we vroeger leerden van Tom Hanks en Meg Ryan? Verdampt. Zonder deze films als voorbeeld weten jongeren vaak niet meer hoe ze een echte verbinding maken. Iemand in het echt aanspreken is zoveel anders dan een match een bericht sturen.
Films die pubers (en stiekem ons ook) leren hoe het wél moet
Oké, daar zit je dan. Je weet dat het anders moet. Maar hoe dan? Nou, als je tot zover hebt gelezen, dan weet je het antwoord: 2000s rom-coms kijken. Dus ouders, pak die kids bij de kraag en zet ze op de bank met een oude klassieker. Of zie jij door de digitale Tinder-bomen het bos niet meer? Dan kun je ook opletten. Van deze films leer jij wél hoe je moet daten:
How To Lose a Guy in 10 Days (Prime Video en APPLE TV)
Les: Timing, blijven lachen en leren wanneer je wel en niet voor de aandacht moet gaan. In deze film zie je hoe je door overenthousiasme en het proberen te manipuleren van iemand juist het tegenovergestelde bereikt. Je moet dus nooit jezelf anders voordoen dan je bent. Het heeft geen zin om je macho te gedragen of precies in het plaatje te passen van je toekomstige partner. Het leert je grenzen aan te geven, hoe je iemands aandacht kunt grijpen en wat te ver gaat.
The Holiday (Disney+, Prime Video, APPLE TV en SkyShowtime)
Les: liefde kan echt onverwachts komen en daar mag je echt wel voor uit je comfort zone komen. Je leert van de vorige relaties van Amanda en Iris dat je echt niet voor slecht gedrag moet vallen. Een partner die je alleen maar broodkruimels geeft en nooit serieus wil worden, heeft geen kans op slagen. Liefde kan, zoals voor Amanda en Iris, uit een onverwachte hoek komen. En ja, die mensen passen misschien niet op het eerste gezicht in je ideale wereld, maar daarom moet je het juist erop wagen. Werkt het niet? Dan heb je het geprobeerd. Maar misschien is dit juist de match voor jou. En hoe Miles met Iris omgaat? Dat is toch te lief. Hij is er voor Iris en Graham laat zien wat het is om een gentleman te zijn. En vooral dat mannen ook hun gevoelens mogen uiten.
He’s Just Not That into You (Prime Video)
Les: signalen herkennen en voor jezelf opkomen. Zoals de titel zegt, leer je in deze film dat niet zomaar iedereen de ware is. Sommige signalen kunnen wijzen op een quick fix of korte affaire, maar geen echte interesse. Je leert om te gaan met gemixte signalen en hoe je moet reageren op afwijzing. En het allerbelangrijkste: hoe je iemand om duidelijkheid vraagt of het zelf moet geven.
Love Actually (Prime Video en APPLE TV)
Les: Liefde kan ingewikkeld zijn, maar je moet er toch voorgaan. Oké, oké, nu moet je niet ineens de liefde verklaren aan de vriendin van je beste vriend, maar er zijn zeker lessen te leren. Zoals dat geheime affaires altijd verkeerd uitpakken en dat liefde een gevoel is waar je voor moet gaan, zoals Jamie en Aurelia die niet eens elkaars taal spreken en toch verliefd worden.
You’ve Got Mail (Prime Video en APPLE TV)
Les: een echte verbinding kost tijd. Ja, ook als je elkaar eigenlijk haat, kan er liefde ontstaan. In dit tijdperk van online daten moet je inzien dat het tijd kost om een echte verbinding te krijgen. Je moet communiceren, interesses delen en elkaar respecteren. Pas nadat je elkaar een tijdje kent, weet je wat je aan elkaar hebt. En dan pas weet je of het echt is of gewoon een fling.
Bridget Jones’s Diary (Prime Video, Netflix en APPLE TV)
Les: wees altijd jezelf en heb een beetje zelfspot. Bridget probeerde zichzelf continu te veranderen, maar Mark Darcy? Hij zag haar voor wie ze echt was. “I like you very much. Just as you are.” Ja, dan zwijmel je toch weg? Dus je weet het: wees altijd jezelf. Ga je niet in bochten wringen om in een doos te passen voor die ene persoon. Iemand moet van je houden zoals je bent. En dan mag je ook echt wel lachen om hoe je bent. Zonder een beetje plezier kom je niet ver.
10 Things I Hate About You (Disney+, Prime Video en APPLE TV)
Les: flirten, timing, eerlijk zijn en je grenzen aangeven. Doe niet mee aan stomme weddenschappen om iets te bewijzen, je kwets er alleen maar mensen mee. En de film leert je dat je niet zomaar moet oordelen over iemand. Misschien is die ene nerd of ‘loner’ wel heel leuk, maar is hij gewoon verlegen. Wees eerlijk en beoordeel een boek niet op z’n cover. Dan kom je al een heel eind.
When Harry Met Sally (Prime Video en APPLE TV)
Les: vriendschap is de basis voor een duurzame relatie. Kijk, aantrekkingskracht moet er zeker zijn, maar als je elkaar niet echt leuk vindt, werkt het niet. Een partner moet je beste vriend zijn: degene met wie je altijd kunt lachen, die je steunt en weet hoe hij of zij je moet troosten. Een vriendschap is negen van de tien keer een goede basis voor de beste huwelijken.
Dus, je weet het: ga maar even wat oude rom-coms kijken en keer dan terug naar het datingcircuit. En wanneer je dan eindelijk de ware scoort, kun je je lessen delen met de volgende generatie. Dat gaan ze nodig hebben de komende jaren in deze digitale samenleving.
