Zo geeft de gemiddelde Nederlander vakantiegeld uit

YES. In mei en juni krijgen de meeste Nederlanders hun vakantiegeld uitbetaald. Het enige waar ik aan denk als ik ‘vakantiegeld’ hoor is: Ibiza, zon, zee, strand en shoppen – maar ik ben vast niet de enige. Bovenop je salaris ontvang je vaak een fijne bonus: rond de 8% van je jaarsalaris – love it. Waar vakantiegeld ooit bedoeld was voor – je raadt het al – vakantie, komt het tegenwoordig op allerlei plekken terecht. Weet je nog niet waar jij je bonus aan gaat besteden? Geen probleem, ik help je: hier geeft de gemiddelde Nederlander haar vakantiegeld aan uit.

Vakantiegeld: ooit voor vakantie, nu voor de vaste lasten?

Oke oke, even vanaf het begin. Het Nibud doet regelmatig onderzoek naar vakantiegeld en waar Nederlanders dat aan uitgeven. In het laatste grote onderzoek vóór corona (2019) – ja, I know, het voelt als de dag van gisteren – bleek nog dat de meerderheid van alle Nederlanders het vakantiegeld daadwerkelijk gebruikte waarvoor het bedoeld is: vakantie.

Maar er is toch al meer dan tien jaar een verschuiving zichtbaar: vakantiegeld wordt steeds vaker gebruikt voor huishoudelijke uitgaven of om schulden af te betalen. Mensen met een inkomen hoger dan modaal sparen hun vakantiegeld vaker. Best slim, want vakantiegeld kan je buffer goed aanvullen en het is sowieso geen slecht idee om wat geld achter de hand te houden. Iets minder zon, strand en Ibiza dus. Het Nibud zegt dat het goed is als mensen rekening houden met onverwachte uitgaven. Ga je tóch op vakantie maar heb je nog geen idee waarheen? Geen zorgen: hier vind je de vakantie die perfect bij je past (en je vakantiegeld waard is).

Even over corona: zeg maar doei vakantie

Nou, weet je nog? Toen corona om de hoek kwam kijken? We moeten er nu niet meer aan denken, maar we konden al bijna niet naar de supermarkt, laat staan op vakantie. Ondanks dat de verandering in het uitgeven van je vakantiegeld al vanaf 2015 bezig was, maakte het tijdens corona ineens een flinke sprong. Reizen werd bijna onmogelijk en het idee van een ontspannende strandvakantie veranderde in: sparen voor later – of simpelweg de maand doorkomen. Niet zo glamorous, wél begrijpelijk en eigenlijk best slim. Leuk om te weten: Dit is hoeveel je per jaar moet sparen om ooit een huis te kopen.

Sommige mensen zijn sindsdien helemaal in die financiële zekerheid blijven hangen. En anderen? Die gingen – toen het weer kon – juist compleet los. Elk vliegtuig naar Italië dat ze maar konden pakken, hebben ze gepakt.

De inflatie in Nederland hakt erin

Pfiew: inmiddels is de coronacrisis voorbij. Minder pfiew: de hoge inflatie is daarentegen nog steeds een real thing. Volgens Nibud-woordvoerder Gabriëlla Bettonville zien ze dus dat veel mensen hun vakantiegeld tegenwoordig gebruiken om betalingsachterstanden in te lopen. Best gek toch, dat dáár je vakantiegeld naartoe gaat… Maar goed, ook wel weer slim, want op vakantie gaan met een dikke schuld? Dat kun je beter niet doen.

Spaarpotje van de baas

Yup: Vakantiegeld voelt voor veel mensen als een extraatje, maar het is eigenlijk gewoon een spaarpotje dat je werkgever voor je opbouwt. En dat vinden veel mensen juist een fijn idee. Sparen is namelijk voor veel mensen – ja, ook voor mij – ontzettend moeilijk. Heel veel mensen leven bij de dag, zegt Bettonville. Ben jij ook zo slecht in sparen? Zo spaar je 5.000 euro in een jaar.

Hoeveel vakantiegeld krijgt de gemiddelde Nederlander?

Stel, je verdient een modaal jaarsalaris van ongeveer €43.500. Dan krijg je daar 8% vakantiegeld over. Klinkt lekker toch? Dat komt neer op zo’n €3.480 bruto. Ho, wacht, niet gelijk gaan juichen: Je vakantiegeld valt namelijk onder ‘bijzonder loon’. En dat betekent helaas: een extra tikje belasting -uhg. Bijzonder loon wordt namelijk belast tegen een speciaal – en meestal wat hoger – tarief dan je gewone salaris. Voor mensen met een modaal inkomen is dat al snel zo’n 49%. WAT, dat tikt aan, ik schrok er zelf ook van.

Even rekenen dan maar: van die €3.480 blijft er na de belasting zo’n €1.775 over. Da’s dus het bedrag dat de gemiddelde Nederlander netto op z’n rekening gestort krijgt. Geen villa op Ibiza met het hele gezin dus, maar wél genoeg om er even een weekje tussenuit te gaan, een deel van je schulden of betalingsachterstanden af te lossen, wat extra’s te besteden aan het huishouden of gewoon om te sparen. Ook leuk. Ook slim.

Even alles op een rijtje

• 43% van de Nederlanders geeft het vakantiegeld uit aan – jawel – vakantie
• 36% zet het op een spaarrekening (braaf en slim, applausje voor jezelf)
• 16% gebruikt het voor alledaagse uitgaven, zoals boodschappen
• Een kleiner percentage lost schulden af of loopt achterstanden in (ook slim, maar minder sexy

Mannen vs. vrouwen

Last but not least: Er is ook een opvallend verschil tussen mannen en vrouwen. Mannen gooien hun vakantiegeld vaker op de grote hoop en doen er niets bijzonders mee. Vrouwen zijn vaker al vroeg bezig met het inplannen van hun vakantiegeld, waar gaat het heen zodra het op de rekening staat? vrouwen zijn er vaak meer mee bezig.

Als je single bent, is de kans het grootst dat je je vakantiegeld op een spaarrekening zet. In 2015 deed 36% van de singles dat, terwijl slechts 24% het gebruikte voor een vakantie. Bij stellen is dat percentage juist een stuk hoger: 52% gaf het vakantiegeld daadwerkelijk uit aan een tripje weg.

Beeld: Instagram|Ninahouston